درتصمیم گیری عجولم-چه کنم؟ | پرسمان قرآن

درتصمیم گیری عجولم-چه کنم؟

نمایش نسخه چاپینمایش نسخه چاپی

به نام خدا
سلام. درتصمیم گیری عجول هستم. می دانم که در زمانهای خستگی یا ناراحتی نباید تصمیم گیری کنم، ولی این کار را کردم و کارم را هم به نوعی بخاطر همین تصمیم گیری عجولانه از دست دادم.
لطفاً آیه یا حدیثی ذکر بفرمائید تا حفظ کنم و انشاء الله ملکه ذهن و سرلوحه ی زندگی وکارم باشد.
با تشکر

پاسخ: 
پرسشگر گرامي! اين مطلب نه تنها مشكل شما بلكه درد بسياري از انسانهاست. قرآن كريم مي فرمايد: خلق الانسان من عجل سأوريكم آياتي فلا تستعجلون(1): انسان از عجله آفريده شده، ولي عجله نكنيد. من آيات خود را به زودي به شما ارائه مي دهم. منظور از«عجل» شتاب و شتابزدگي است. در جايي ديگر از قرآن نيز آمده است: وكان الانسان عجولا(2): انسان عجول است. در حقيقت اين تعبير كه «انسان از عجله خلق شده»، يك نوع تاكيد است. يعني، آن چنان انسان عجول است كه گويي از عجله آفريده شده، و تار و پود وجودش از آن تشكيل يافته! است. علامه طباطبايي ـ رحمة الله عليه ـ مي فرمايد:«انسان از عجله خلق شده است». كنايه است از زيادي عجله انسان و بلوغ آن به نهايت درجه اش، آن قدر كه گوئي، آدمي از عجله خلق شده و غير از عجله چيزي نمي شناسد.(3) و به راستي بسياري از مردم عادي چنين اند هم در خير عجولند و هم در شر، حتي وقتي به آنها گفته مي شود اگر آلوده كفر و گناه شويد، عذاب الهي دامنتان را مي گيرد. اما آنها مي گويند: پس چرا اين عذاب زودتر نمي آيد. در پايان اضافه مي كند: عجله نكنيد من آيات خود را به زودي به شما نشان مي دهم.(4) اما براي اينكه از اين آسيب كه در تمام زندگي انسان تاثير مي گذارد در امان باشيم بايد كارهايي را انجام دهيم؛ از جمله اينكه با كساني همنشيني كنيم كه انسانهاي صبوري هستند و اهل عجله نيستند. يا به قول معروف پر حوصله هستند. چرا كه رفتار آنها در ما نيز تاثير خواهد داشت. ديگر اينكه با مروري بر كارهاي خود و بررسي اعمالي كه با عجله انجام داده ايم و فرصتهايي كه به خاطر همين عجله و شتاب زدگي از دست داده ايم، براي آينده تصميم بگيريم. حتي رسول اكرم اسلام مي فرمايد: الْأَنَاةُ مِنَ اللَّهِ وَ الْعَجَلَةُ مِنَ الشَّيْطَانِ (5): تاني (وبا حوصله بودن) از جانب خداست و عجله از شيطان است. و يا در كلام امير المومنين آمده است: التَّدْبِيرُ قَبْلَ الْعَمَلِ يُؤْمِنُكَ مِنَ النَّدَمِ(6): دور انديشي قبل از انجام كار تو را از پشيماني باز مي دارد. اينها نمونه اي از رواياتي است كه ائمه هدي در ذم عجله فرموده اند و مي تواند براي همه راه گشا باشد. در پايان نيز حديثي از امام صادق(ع) مي آوريم كه در باره مردي است كه از رسول خدا درخواست نصيحت كرد: أَنَّ رَجُلًا أَتَى رَسُولَ اللَّهِ ص فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَوْصِنِي فَقَالَ لَهُ فَهَلْ أَنْتَ مُسْتَوْصٍ إِنْ أَوْصَيْتُكَ حَتَّى قَالَ ذَلِكَ ثَلَاثاً فِي كُلِّهَا يَقُولُ الرَّجُلُ نَعَمْ يَا رَسُولَ اللَّهِ فَقَالَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ فَإِنِّي أُوصِيكَ إِذَا أَنْتَ هَمَمْتَ بِأَمْرٍ فَتَدَبَّرْ عَاقِبَتَهُ فَإِنْ يَكُ رُشْداً فَامْضِهِ وَ إِنْ يَكُ غَيّاً فَانْتَهِ عَنْهُ (7): مردي از رسول خدا در خواست كرد تا ايشان او را نصيحت كند، رسول خدا فرمود آيا اگر تو را نصيحت كنم به آن عمل مي كني؟ ( و سه مرتبه اين سوال را از آن شخص پرسيدند) و در هر سه بار عرض كرد بله (عمل مي كنم). و پيامبر فرمود: به تو سفارش مي كنم كه اگر تصميم بر كاري گرفتي، به عاقبت آن بينديش و عجله نكن، پس اگر آن كار باعث رشد و پيشرفت تو بود به آن عمل كن و اگر باعث انحراف بود از آن صرف نظر كن. اميدواريم بتوانيم اين احاديث را در زندگي خود عملي كنيم. پي نوشت ها: 1. انبياء (21)، آيه 37. 2. اسراء، آيه 1. 3. طباطبايي، تفسير الميزان، ج 14، ص 436. 4. مكارم شيرازي، ناصر و همكاران، تفسير نمونه، تهران، داراكتب الاسلاميه، ج 8، 1370، ج 13، ص 408. و طباطبايي، سيد محمد حسين، تفسير الميزان، ترجمه همداني، قم، انتشارات بنياد علمي و فكري علامه، ذيل آيه فوق. 5. حر عاملي، وسائل الشيعه، آل البيت1409، چ 1، ج 27، ص169. 6. مجلسي، بحار الانوار، الوفاء بيروت1404، چ 4، ج 68، ص 339. 7. همان، ص340.